Скопје, 11 март 2026 (МИА) – Судскиот совет на денешната 538. седница констатира сериозни сомнежи за нестручно и несовесно постапување на судија од Апелациониот суд Скопје поради неразумно одолжување на судските постапки што резултирало со апсолутна застареност на предмети, а воедно беше посочен и оправдан простор за сомневање за вакво постапување и кај судии во Основниот суд Битола во предмет поврзан со укинување на мерка притвор и определување гаранција.

На седницата беа разгледани и усвоени извештаите од работните групи по извршените увиди во Основниот суд Тетово и Апелационите судови во Скопје и Битола. Притоа беше посочено и на системски проблеми во водењето на казнената евиденција меѓу полицијата и судовите.

При разгледувањето на извештајот за работата на Основниот суд Тетово, по претставка од полицијата за неосновано укинување мерка притвор на две лица, работната група утврди дека судот постапил согласно законот. Иако во евиденцијата на МВР лицата фигурирале како повеќекратно осудувани рецидивисти, тие пресуди биле стари и правно избришани. Членовите на Советот укажаа дека постои системски проблем, бидејќи бришењето на осудите во судовите најчесто не се врши по службена должност.

– И понатаму ќе постои проблем помеѓу податоците за казнената евиденција кои ги има МВР и она што се случува во судовите, бидејќи кај нас сè уште отсуствува задолжителното бришење по службена должност. МВР честопати има една евиденција, судовите се бавни, не прават бришење, тоа најчесто се прави по барање на странките и затоа ова ќе биде проблем – посочи членот на Судскиот совет Ивица Николовски.

На седницата беше усвоен и извештајот од посетата на Апелациониот суд Скопје, презентиран од судијката Антоанета Димовска, кој произлезе по анонимна претставка за работата на еден судија. Работната група констатирала пречекорување на роковите за објавување пресуда, како и неоправдани одложувања на јавните седници по барање на бранителите, со што им се овозможувало на обвинетите подолго да останат во куќен притвор.

За едно од констатираните прекршувања при објавата на пресудата, во извештајот било наведено дека таквото постапување ја повредува одредбата на член 405 став 1 од Законот за кривичната постапка, кој утврдува: „откако судот ќе ја изрече пресудата, претседателот на советот веднаш ќе ја објави; ако судот нема можност да ја изрече пресудата истиот ден по завршувањето на главната расправа, ќе го одложи објавувањето на пресудата најмногу за три дена и ќе го определи времето и местото на објавувањето на пресудата.“

Во продолжение, членката на Советот Сузана Јошевска-Анастасовска го презентираше извештајот на работната група за постапувањето на претседателот на Основниот суд Битола и судиите од Одделението за претходна постапка и Кривичниот совет, во предмет кој бил предмет на јавен интерес поради одлуката за укинување на притвор и определување гаранција.

Таа информираше дека работната група извршила увид во 19 предмети, поврзани со лица опфатени со иста наредба за спроведување истрага, при што бил анализиран периодот од 23 декември 2025 до 16 јануари 2026 година, кога предметот бил повторно на постапување пред Основниот суд Битола.

– Сметам дека несомнено се наметнува заклучокот дека во конкретниот предмет, во делот што се однесува на составот на Кривичниот совет, кој не само што одлучувал туку и претседателот кој постапувал малку невообичаено, постои оправдан простор за загриженост дека одредени дејствија на судии во Основниот суд Битола можеби се извршени на начин што би укажал на нестручно и несовесно постапување – рече Јошевска-Анастасовска.

Ваквите околности, додаде, потенцијално можат да го загрозат начелото на правично судење, како и јавната доверба во судскиот систем и дека е потребна дополнителна анализа на фактите и нивната усогласеност со законските одредби.

По презентацијата на извештаите, членовите на Судскиот совет развија подолга дискусија околу тоа дали работните групи треба да предлагаат конкретни заклучоци и мерки по констатираните состојби или нивната задача е само утврдување на фактичката состојба. Дел од членовите реагираа дека не е доволно извештаите да содржат само наводи за сомнежи, туку е потребен конкретен предлог за понатамошно постапување за утврдување одговорност. На тоа беше возвратено дека работната група не може да прејудицира и да носи заклучок за поднесување барање за одговорност, туку тоа е право на секој член на Советот поединечно откако ќе се запознае со фактите.

И покрај дебатата за начинот на кој се формулираат заклучоците, Судскиот совет ги усвои извештаите од извршените увиди на работните групи. ра/са

Фото: МИА архива